Mẹo chống phân mảnh ổ cứng trên Windows XP/7/8/10

Trong bài viết này mình hướng dẫn các bạn mẹo chống phân mảnh ổ cứng trên Windows, nhưng trước hết chúng ta tìm hiểu qua về phân mảnh ổ cứng và nguyên nhân nhé.

Phân mảnh ổ cứng là gì?

Mẹo chống phân mảnh ổ cứng trên Windows XP/7/8/10

Đầu tiên chúng ta cần tìm hiểu qua về một số đơn vị trên ổ cứng:

  • Đơn vị cơ sở của ổ cứng là sector (1 sector = 512bytes).
  • Trên hệ điều hành Windows có thêm một đơn vị nữa là cluster (1 cluster = 8 sector (4KB)).
  • Trên hệ điều hành Linux thì có thêm đơn vị là inode.

Trong quá trình sử dụng ổ cứng (cài đặt, gỡ bỏ phần mềm, ghi, xóa dữ liệu …) được ghi vào các cluster trống đầu tiên cho tới cluster trống cuối cùng của phân vùng ổ cứng đó. Như vậy là trong quá trình sử dụng nếu như bạn xóa đi càng nhiều file thì phân vùng này sẽ tạo ra càng nhiều “khoảng trống”.

Nguyên lý làm việc của phân vùng ổ cứng như sau: Khi bạn copy dữ liệu vào phân vùng ổ cứng thì dữ liệu được ghi sẽ nằm ở sau phần dữ liệu cuối cùng. Có nghĩa là nếu bạn vừa xóa đi một file bất kỳ và copy một file mới vào thì file mới sẽ không được copy vào “khoảng trống” của file bạn vừa xóa đi, mà thay vào đó nó sẽ nằm ở phần dữ liệu cuối cùng và tất nhiên là khoảng trống mà lúc nãy bạn vừa xóa file sẽ vẫn còn đó mà chưa được ghi bù vào.

“Khoảng trống” đó sẽ được sử dụng (tức là ghi vào) khi phân vùng ổ cứng đó đã sắp hết và đang được sử dụng tới những sector cuối cùng. Bạn hình dung nó như một vòng lặp vậy. Và phân mảnh ổ cứng bắt đầu từ đây.

Nguyên nhân phân mảnh ổ cứng

Do dữ liệu ghi vào khoảng trống như mình đã giải thích ở trên. Và sẽ xảy ra 2 trường hợp như sau:

  • Trường hợp 1: Nếu dữ liệu mà bạn copy vào nhỏ hơn khoảng trống thì sẽ không vấn đề gì, tức là ổ cứng của bạn không bị phân mảnh trong trường hợp này.
  • Trường hợp 2: Nếu dữ liệu ghi vào lớn hơn khoảng trống thì dữ liệu của bạn sẽ bị cắt ra thành nhiều file nhỏ để bỏ vào các vùng trống tiếp theo dẫn đến việc dữ liệu của bạn sẽ bị cho nhỏ thành nhiều phần dẫn đến tình trạng phân mảnh ổ cứng.

Do bạn thường xuyên tải file, copy file, di chuyển file, cài đặt và gỡ bỏ phần mềm liên tục thì nguy cơ bị phân mảnh ổ cứng là rất cao bởi vì dữ liệu của bạn sẽ nằm rải rác trên đĩa cứng của bạn.

Phân mảnh ổ cứng xảy ra trên toàn bộ đĩa và nhất là những phân vùng nào mà thường xuyên copy, di chuyển hoặc tải file. Và đáng chú ý nhất là ổ C (ổ chứa hệ điều hành) bởi vì chúng ta thường xuyên cài đặt, gỡ bỏ phần mềm. Chính vì thế mà chống phân mảnh ổ cứng chứa hệ điều hành là ưu tiên số 1.

Tác hại của tình trạng phân mảnh ổ cứng

Mẹo chống phân mảnh ổ cứng trên Windows XP/7/8/10

Một khi ổ cứng của bạn bị phân mảnh thì việc truy xuất dữ liệu sẽ rất chậm và đôi khi còn gây ra tình trạng giật, lag. Ổ đĩa cứng của chúng ta giống một chiếc đĩa CD vậy, nó được đọc bằng một cái “kim từ”. Nếu như ổ cứng của bạn tốt thì kim từ sẽ chạy bình thường, nhưng nếu ổ cứng của bạn bị phân mảnh nhiều thì việc đọc dữ liệu sẽ trở nên khó khăn hơn. Lúc này kim từ sẽ phải chạy qua chạy lại để có thể đọc được hết dữ liệu dẫn đến việc dữ liệu sẽ được đọc chậm hơn bình thường và tất nhiên nếu bị phân mảnh quá nhiều và lâu ngày sẽ làm hỏng ổ cứng của bạn.

Mặc dù ngày nay máy tính có cấu hình cao, tốc độ xử lý nhanh và trong quá trình sử dụng có thế bạn sẽ không cảm thấy chậm hơn nhưng lâu ngày bạn không chống phân mảnh thì chắc chắn sẽ gây ra lỗi và chậm chạp hơn.

Hướng dẫn chống phân mảnh ổ cứng

Hiện nay có rất nhiều công cụ, phần mềm chống phân mảnh ổ cứng rất tốt, và có một phần mềm khá nổi tiếng trong việc chống phân mảnh ổ cứng như Diskeeper. Nhưng nếu bạn không có điều kiện để mua thì bạn có thể sử dụng một số phần mềm miễn phí rất tốt sau đây:

Disk Defragmenter

Disk Defragmenter là một công cụ có sẵn trên Windows có tác dụng chống phân mảnh ổ cứng rất tốt, nếu như bạn không thích sử dụng phần mềm thì có thể sử dụng công cụ này. Ngoài ra, chương trình còn cho phép bạn lên lịch, hẹn giờ để chống phân mảnh tự động.

Mẹo chống phân mảnh ổ cứng trên Windows XP/7/8/10

Để sử dụng bạn vào My Computer > sau đó nhấn chuột phải vào một phân vùng ổ cứng bất kỳ và chọn Properties chọn tiếp sang tab Tool chọn Defragment now… chọn phân vùng mà bạn muốn chống phân mảnh > nhấn vào Analyze để phân tích xem bạn đã bị phân mảnh bao nhiêu % > cuối cùng chọn Defragment Disk để chống phân mảnh.

P/s: Bạn có thể bỏ qua bước 4 (Analyze), tức là bỏ qua bước phân tích.

Để lên lịch chạy bạn vào Configure schedule…

Ngoài ra bạn có thể sử dụng các phần mềm khác như:

  • Defraggler (miễn phí) bạn có thể vào phần Setting để chuyển sang ngôn ngữ Tiếng Việt cho dễ sử dụng nhé.

Lời kết:

Như vậy là mình đã trình bày xong cho các bạn cách chống phân mảnh ổ cứng trên Windows. Bạn có thể lên lịch để chống phân mảnh ổ cứng định kỳ dữ liệu ổ cứng được sắp xếp gọn gàng hơn, và lưu ý là trong quá trình chống phân mảnh thì bạn nên tắt tất cả ứng dụng đi, điều này tuy hơi khó chịu nhưng để sử dụng máy tính được trơn tru và bền hơn thì bạn nên làm như vậy. Bạn có thể quét vào thời gian rảnh rỗi.

Note: Bài viết này chỉ áp dụng cho ổ cứng HDD, còn ổ cứng SSD bạn không nên chống phân mảnh nhé vì cơ chế hoạt động của nó khác với HDD.

Hi vọng với những thủ thuật trên sẽ giúp bạn hiểu tra được tác hại của phân mảnh ổ cứng và tầm quan trọng trong việc chống phân mảnh. Hi vọng bài viết sẽ hữu ích với bạn!!!

Add Comment